Column Hannah van Wieringen: Zeker weten

Column Hannah van Wieringen: Zeker weten

Kent u dat gevoel, dat u zeker weet dat de wereld er beter van wordt als we een paar kleine wijzigingen zouden doorvoeren? Zo van: laten we fossiele brandstof integraal vervangen door windenergie. Alle zuurkool veranderen in pure chocola met gekonfijte gember. Of cynisme in geamuseerde distantie. Zomaar een paar persoonlijke grepen uit de kaartenbak der idealisme.

Mensen die de wereld echt beter willen maken, dat wil zeggen, die ervan overtuigd zijn dat hun idealen iederéén dienen, maken me vaak wat ongemakkelijk. En dat heeft iets te maken met de verontwaardiging die komt kijken bij de overtuiging van het eigen gelijk.

Verontwaardiging is iets moeilijks nietwaar? Ik wilde er graag iets zinnigs over zeggen in dit stukje dus liep ik beroepshalve een tijdje rond met het begrip. Het ging met name over verontwaardiging in de betekenis van gekrenktheid. Daar is nogal een overschot van als je er eenmaal op gaat letten.

Er was verontwaardiging over Jos B. Iemand die hierdoor zonder te stoppen bij verdachte rechtstreeks door kon naar dader. Verontwaardiging over de scheidsrechter van Serena Williams. Of juist over Serena Williams zelf.

En er was verontwaardiging over de privé-levens van enkele van onze politici. Als ik ’onze’ schrijf bedoel ik niet dat politici ván ons zijn. Ze werken ten behoeve van ons. Als ze zich ondertussen proberen te handhaven in ingewikkelde sociale constructies, dan zie ik niet hoe dat nieuws is. Hoe dat verschilt van mijn leven. En dus ook: hoe kiezers daar iets mee te maken hebben.

Straks keert de aanstaande gekrenktheid terug rond de decembervieringen. Van de voor- en tegenstanders van Zwarte Piet kunnen we ook dit jaar veel toewijding verwachten.

Als je het zo onder elkaar zet ga je bijna verlangen naar een methode om al die verontwaardiging op te vangen en er bijvoorbeeld een voedselbank mee van elektriciteit te voorzien.

Ten langen leste vroeg ik me af; wat zou eigenlijk het tegenovergestelde van verontwaardiging zijn? Ik weet het niet zeker. Je gezien weten, dankbaarheid? Als u suggesties heeft? En toen dacht ik: misschien dat onbehagen beter functioneert? Dus dat we het onbehagen verder naar voren schuiven op het toneel waar we onze debatten voeren en de verontwaardiging een stukje naar achteren. Want dat een motor nodig kan zijn om verandering op gang te brengen valt niet te ontkennen. Maar het punt met verontwaardiging is: het weet ’het’ zo zeker. Als je nu in plaats daarvan vanuit onbehagen zou opereren, wellicht dat dat een veel omzichtigere manier van denken, spreken en handelen tot gevolg heeft. De gedachten die je van hieruit formuleert zouden genuanceerder kunnen worden. Want als je onbehagen ervaart zoek je naar de precieze aard ervan. Je kijkt onder meerdere stenen, je wil achter de bron komen. Je zoekt naar het hoe en het wat, de vork en de steel. Hoe het een met het ander in verbinding staat. Terwijl als je verontwaardigd bent, bevraag je niet langer, je weet ’iets’ heel zeker. En we kunnen wel toe met een tandje minder zeker weten.

Denk ik.

Wil je niks missen van Haarlems Dagblad? Like ons dan op Facebook!

Het laatste nieuws