In Castricum staat een van de eerste prefabwoningen van Nederland; Open Monumentendag in IJmond

Van onze verslaggever
IJmond

Slechts zeven locaties doen in Castricum mee aan de Open Monumentendagen op zaterdag 11 en zondag 12 september, wat betreft Uitgeest tellen we vijf deelnemers op de landelijke site openmonumentendag.nl. De gemeente Velsen komt pas maandag op deze site, maar informeert intussen op ijmuiden.nl/ontdekvelsen.

In Velsen is op zondag een nieuw evenement ’dat de parels van onze gemeente met elkaar verbindt’. Tijdens dit Ontdek Velsen laten culturele instellingen, maatschappelijke organisaties en bedrijven gratis zien ’wat wij in tijden van corona (grotendeels) hebben moeten missen’.

Landgoed Duin & Kruidberg, ooit ’het grootste woonhuis van Nederland’, en buitenplaats Beeckestijn zijn enkele van de monumentale blikvangers. In het IJmuider Zee- en Havenmuseum, gevestigd in de imposante voormalige visserijschool uit 1916, zijn op 12 september van 13.15 tot 16.15 uur rondleidingen. Uiteraard over de geschiedenis van het Noordzeekanaal, de ontwikkeling van IJmuiden en de visserij, sleepvaart en reddings- en loodswezen. In een speciale Ontdek Velsen-rondleiding komt een deel hiervan aan bod.

(Tekst gaat door onder de foto’s)

Zee-en Havenmuseum ‘De Visserijschool’ in IJmuiden.

Zee-en Havenmuseum ‘De Visserijschool’ in IJmuiden.© Archieffoto

Landgoed Duin en Kruidberg.

Landgoed Duin en Kruidberg.© Archieffoto

In Uitgeest kunnen liefhebbers beide dagen van 10 tot 16 uur buiten het centrum terecht in Fort K’IJK, ofwel Fort bij Krommeniedijk (1903), een van de ruim veertig forten die aan het eind van de 19e eeuw werden gebouwd als onderdeel van de Stelling van Amsterdam. In het centrum is zaterdag van 10-15 uur het laat-17e eeuwse Regthuys geopend. Op de benedenverdieping zie je nog tralievensters, vóór 1795 stond er voor het gebouw ook een geselpaal voor openbare bestraffing. Na de instelling van de moderne gemeente was het gebouw tot 1917 in gebruik voor bestuur en secretarie; in 1953 werd sloop net aan voorkomen. Beneden is nu een trouwzaal, boven wordt verhuurd aan Vereniging Oud Uitgeest.

De Kat

Molen De Kat bemaalt polder De Zien en is beide dagen van 10 tot 16 uur open. Het origineel ging in 1889 in vlammen op. Na herbouw was er in 1971 opnieuw brand, twee jaar later kwam de herbouw gereed. In 2018 volgde een grondige restauratie. Stichting Uitgeester en Akersloter Molens draait De Kat met vrijwilligers.

De 19e eeuwse katholieke kerk aan de Langebuurt - beide dagen open van 9 tot 16 uur - is een ontwerp van E.J. Margry in neogotische stijl. Het gerestaureerde Adema-orgel stamt uit 1898. Even verderop, aan de Castricummerweg, is de protestantse kerk die op zaterdag van 12.30-16.30 open is. De oudste gedeelten stammen uit de 14e eeuw, waaronder de toren. Daarin hangt een Hemony-klok (1650), het kerkorgel is in 1869 gebouwd door Pieter Flaes.

(Tekst gaat door onder de foto)

1934, het jachthuis van Frits Gevers.

1934, het jachthuis van Frits Gevers.© Foto Oud-Castricum

In Castricum valt op zondag onder meer te genieten van Hof van Kijk Uit, dat is gevestigd in de voormalige woning van jonkheer Frits Gevers, die er van 1924 tot aan zijn dood in 1983 vertoefde. Het was een van de eerste prefabwoningen van Nederland. Het Castricummer duingebied en landgoed Marquette waren toen eigendom van de Gevers.

De familie raakte na de beurscrash van 1929 in de financiële problemen en besloot in 1933 om het duinterrein aan de provincie Noord-Holland te verkopen. Frits mocht tot zijn dood - hij werd 92 jaar - gratis in het jachthuis blijven wonen. Bij zijn overlijden stond er nog drie miljoen gulden op zijn bankrekening. Sinds 2010 is het jachthuis aan Oude Schulpweg 4 een theehuis met dagbesteding voor mensen met een beperking.

Erfgoed

De Duynkant aan Geversweg 1b, het onderkomen van Werkgroep Oud-Castricum, is beide dagen open van 13.30-16 uur. Daar stort men zich al bijna 55 jaar op de geschiedenis en het erfgoed van Castricum en Bakkum. Zo worden jaarboeken uitgegeven en een beeldarchief bijgehouden. Het gebouw is in 2018 vernieuwd, ieder jaar is er een thematentoonstelling.

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.