Dominee uit ambt gezet vanwege ’te veel Paapse neigingen’ | Grote Kerk Beverwijk Vertelt

Het bord waarop de predikanten worden vermeld.

Jan Kramer
Beverwijk

De geschiedenis van de Grote Kerk is verbonden met Beverwijk en haar bewoners. Hoe zeer dit het geval is maakt Jan Kramer duidelijk door wekelijks te vertellen hoe het de Grote Kerk door de eeuwen heen is vergaan.

Hoewel de start van de herbouw van de kerk dus zestien jaar op zich liet wachten, werden in Beverwijk vanaf 1579 al kerkdiensten gehouden, vermoedelijk in de school die bij het kerkhof stond.

Het was uiterst moeilijk om goede predikanten te vinden die de nieuwe leer konden overbrengen. De meesten hadden een katholieke achtergrond. De eerste voorganger in Beverwijk was Albert Jansz. Schagen. Hij trad in 1579 aan, maar vertrok al in het jaar hierop. In het jaar 1581 trad ds. Govert Cornelisz aan, maar die werd in 1587 door de classis uit zijn ambt gezet vanwege ’te veel Paapse neigingen.’

Na ds. Joost de Nevi, die hier ook maar een jaar stond, deed in 1589 ds. Bartel Willemsz. uit Naarden zijn intrede. Hij was de predikant bij wie in Dordrecht in 1572 Willem van Oranje de Belijdenis des Geloofs aflegde. Zijn bijnaam was Bartoldus Wilhelmi. Hij bleef in Beverwijk tot 1615. Gilles van Breen was predikant van 1620 tot 1656. Hij betrad in 1648 als eerste predikant de preekstoel in een volledig herbouwde Grote Kerk. Alle predikanten die van 1579 tot 2013 in Beverwijk hebben gestaan, zien we vermeld op een bord aan de noordzijde van het kerkgebouw.

Bij de herbouw had het kerkbestuur zich voorgenomen met het middenschip en de zuidbeuk te beginnen. Door het gehele land zag men de voormalige katholieke kerken deels herbouwd worden. Veelal bleef het priesterkoor een ruïne of kwam te vervallen. In andere gevallen werd dit deel van de kerk afgesloten door een koorhek. De protestanten verplaatsten het liturgisch centrum naar de grote kerkruimte en wisten niet goed wat te doen met de oude katholieke liturgische ruimte. Bij de Grote Kerk werd er voor gekozen de koorafsluiting van het hoogkoor bij de herbouw volledig achterwege te laten en de oostgevel van het middenschip en de zijbeuken recht af te sluiten.

Tijdens restauratiewerkzaamheden in 1977 werd in de kapconstructie van de zuidbeuk het jaartal 1636 aangetroffen. Ervan uitgaande dat dit de datum van oplevering kan zijn, zou de bouw van de twee delen in totaal 44jaar in beslag hebben genomen.

De gereformeerde gemeenschap in het overwegend katholieke Beverwijk was aanvankelijk gering in aantal. Hierdoor kan worden verondersteld dat het middenschip als eerste werd gerealiseerd en in gebruik werd genomen.

De Grote Kerk vertelt

De geschiedenis van de Grote Kerk is verbonden met Beverwijk en haar bewoners. Hoe zeer dit

het geval is maakt Jan Kramer duidelijk door wekelijks

te vertellen hoe het de Grote Kerk door de eeuwen heen is vergaan.

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.