Premium

’Waarom heb je het gedaan?’ Stille tocht voor meer dan duizend onopgeloste moorden

’Waarom heb je het gedaan?’ Stille tocht voor meer dan duizend onopgeloste moorden
Dhyan Duijn uit Heiloo (74), de moeder van de in 2007 verdwenen Rob Bouwmeester (toen 39).
© Foto Peter Schat
Hilversum

In ons land lopen meer dan duizend personen die een vreselijk geheim met zich meedragen.

Zo begint Wicky van der Meijs haar oproep voor een stille tocht van nabestaanden van meer dan duizend onopgeloste moorden. Iedereen ’die ja zegt tegen gerechtigheid en nee tegen moord’ kan zich aansluiten op zaterdag 1 juni. De start is om 17.00 uur op stadslandgoed De Kemphaan in Almere. De nabestaanden dragen borden met de naam van hun geliefde.

Dader

Op dat van Van der Meijs staat de naam van Martien, haar vader die in 2002 op straat in Hilversum werd doodgestoken. Reden onbekend, door wie eveneens. Een bewakingscamera beeldde de dader af als een schim.

Ondanks media-aandacht door de jaren heen en vertoning van de opname op tv werd deze moord op haar vader, een 72-jarige gepensioneerde bakker en de opa van haar drie kinderen, nooit opgelost.

Van der Meijs, die inmiddels in Almere woont, is bestuurslid van de Federatie Nabestaanden Geweldsmisdrijven, die de stille tocht organiseert.

Volgens Jack Keijzer uit Hoogkarspel, voorzitter van deze lotgenotenorganisatie FNG, is er steun vanuit het kabinet in de persoonlijke aanwezigheid van de ministers Ferd Grapperhaus van Justitie en Sander Dekker voor Rechtsbescherming. Zij onthullen aan het slot van de tocht, die als motto meekreeg ’zwijgen over moord is ongehoord’, een monument waarbij duizend rozen worden gelegd.

Coldcaseteam

Op de facebookpagina van onopgelostemoorden posten nabestaanden brieven aan de moordenaars en foto’s van hun slachtoffers, waaruit hun vertwijfeling en machteloze onzekerheid spreekt. In veel gevallen vragen ze zich al jaren af wie de dader is in deze zaken, waarin de politie geen meter verder komt. Reden voor FNG de tocht ook te gebruiken als opwekking aan hen ’die meer weten’ hun informatie te delen met het coldcaseteam van de politie.

Confrontaties

Van der Meijs schreef al in 2002, twee weken na de dood van haar vader, een open brief aan de moordenaar met als belangrijkste vraag ’Waarom heb je het gedaan?’ Antwoorden zijn nooit gekomen. Toch is haar brief, waarover ze voelde dat ze de moordenaar ermee kon bereiken, uitgangspunt geworden van de actie op Facebook.

„Ook therapeuten laten mensen met een trauma brieven schrijven”, zegt ze, maar er is ook hoop dat de moorden worden opgelost. „Ik weet van een geestelijk verzorger in de gevangenis en de psycholoog Jan Bouman, schrijver van ’Zitvlees’, dat er moordenaars tot een coming-out kwamen na de confrontatie met de emoties van de nabestaanden.”

Portefeuillehouder cold cases bij de politie Aart Garssen ziet in de praktijk dat er vele aanleidingen zijn om ’alsnog te gaan verklaren’. Door een dergelijke confrontatie opgewekte wroeging is daar een van.

De moord zonder lichaam

Wie daar ook op hoopt is Dhyan Duijn uit Heiloo. Zij had haar zoon Rob Bouwmeester twee dagen voor zijn verdwijning nog aan de telefoon. „Ik hoefde niet elke dag contact en hij hoefde mij ook niets te vertellen.” ’Dag lieverd, ik hou van jou, zorg heel goed voor jezelf’, had ze hem nog nagegeven. ’Doe ik mamsie. Ik hou ook van jou’, antwoordde hij.

Dat was het laatste dat ze van hem hoorde.

Of nee, ze hoorde hem zondagnacht hard roepen: ’MAMMA!’. „Hij kon dat als kind al heel hard, maar dit klonk als een volwassen man. Ik schrok wakker en riep ’Waar ben jij mee bezig?”’ Er was niks of niemand. Toen Dhyan acht dagen later hoorde dat haar zoon vermist was in Spanje wist ze wat er aan de hand was. „Hij is vermoord. Ik wist het meteen. Ik kon het voelen.”

Rob Bouwmeester en zijn Belgische compagnon Tom Torbeyns vertrokken zondag 3 juni 2007 voor een tochtje met hun snelle motorboot Bonita. Ze oriënteerden zich of ze rond Alicante een bedrijf konden starten in botenwax. Een vriend die ook in Spanje was ontdekte hun vermissing, die hij een week later, zondag 10 juni, persoonlijk meldde aan Robs vader in Heerhugowaard.

De zaak-Rob is er een van een moord zonder lijk. Dat zijn aparte gevallen voor de politie, die amper aanknopingspunten heeft voor onderzoek. De politie in Spanje deed dan ook niks, de Nederlandse politie evenmin.

„Niemand nam contact met zijn twee meiden op, noch met ons, zijn moeder en zus, of zijn vader. Geen slachtofferhulp. Geen familierechercheur.” Met de meiden worden de twee dochters, die in 2007 twaalf en vijftien waren, bedoeld. Ze vielen in een gat, zegt Duijn. De hele familie viel uit elkaar.

Lawaai

„Toen ik die maandag 11 juni hoorde dat hij weg was, ging mijn schedeldak eraf. Ik heb een week niet geslapen en alleen maar met mijn handen boven mijn hoofd gelopen en gekreund ’Eu eueu euh’. Die periode was echt verschrikkelijk. Je zit in een cocon en alles tuutert gewoon door. Je begrijpt niet dat het leven verder gaat voor die anderen, dat ze nog lachen kunnen. Ik was terneergeslagen. Ging op de fiets de polder in, ging er schreeuwen, schelden. Veel lawaai maken, om lucht te krijgen. Nu, twaalf jaar later, ben ik uit de eerste shock maar is het zwaar op een andere manier. Omdat Rob Nederlander is en er hier niet naar hem wordt omgekeken. Ik vind dat met mijn nuchtere verstand veel heftiger. Ik hoor nergens bij. Niet bij de groep nabestaanden van vermoorden, niet bij de vermisten. Ik denk niet dat mijn kind bij de cold case zaken staat. Niemand bedenkt hoe je daar nu mee om moet gaan. Daar word ik, na twaalf jaar, ongeduldiger over dan toen. Je komt erachter dat er niet veel voor je gedaan wordt. Je moet zelf je mond opendoen.”

Duijn, die acht jaar geleden van Alkmaar naar Heiloo verhuisde, sloot zich aan bij de FNG (Federatie Nabestaanden Geweldslachtoffers). En ze ging in therapie. „Van alles was je kunt bedenken. Maar je kunt dit niet verteren. Het stuk komt niet uit je lichaam vandaan. De belangrijkste groep is die af en toe vraagt hoe het gaat. Erover zeuren moet ik niet. Je kunt niet van de goegemeente verwachten met jou bezig te zijn.”

Apart geval

Dat niemand iets voor haar kan doen, noemt ze ’bizar’. De minister niet, buitenlandse zaken niet, de politie niet. „Je bent een apart geval, past niet bij servet en niet bij tafellaken. Ik word er wel een beetje moe van. Waarom staat er niemand op die met zijn vuist op tafel slaat en zegt: nu gaan we het uitzoeken! Dat zou toch zo fijn zijn. De tijd heelt alle wonden, zeggen ze. Nou, echt niet. Met liefdesverdriet misschien, maar niet als het om geweld gaat.”

Bij de moeder van Tom, de Belgische vriend van Rob die tegelijk met hem verdween, komt Dhyan regelmatig. „In België wordt helemaal niks gedaan. Mensen uit België komen hier naartoe. Maar zij komt niet, ze kan het niet. We zijn wel hele erge lotgenoten. Ik had haar voordien nooit gezien. We snappen het allebei niet. Allebei twee meter lang, hoe krijg je die kerels nou om?”

Glazenwasser

Dhyan beschrijft Rob als een heel sociale jongen. Dat was hij als kind al. Opkomen voor de underdog, ’dat heeft hij van zijn mamma meegekregen’. En met veel energie. „Dat was lastig voor hem. Tegenwoordig zouden we zeggen: hij heeft adhd.” Het zou toen op school beter voor hem zijn geweest, als ze hem rondjes hadden laten hollen in plaats van in het gareel te houden.

„Thuis sprong hij dan op zijn fiets en weg was hij.” Zijn geluk was dat hij in Bergen bij een glazenwasser terecht kon, van wie hij uiteindelijk de zaak overnam. „Hij haalde en bracht ouderen uit zijn wijk naar de dokter, zo was hij.” En hij was dol op zijn meiden. Hij lette erop dat het ook voor hen veilig toeven zou zijn in het huis dat hij op het oog had in Spanje, mocht zijn zaak er een succes worden. In de vakanties konden ze dan bij hem verblijven.

Het is niet dat Dhyan een graf mist, een plek waar ze naartoe kan gaan. „Ik heb mijn eigen rituelen. Ik ga naar iedere bijeenkomst van de FNG, kan naar de vlinderrots in Hoorn, van de Nadine Foundation, en de Muur van Herdenking in De Wijk in Drenthe, waar een plaatje is met de naam van Rob en waar twee keer per jaar iets wordt georganiseerd. Ik denk dat Almere ook zo’n ritueel gaat worden”, zegt ze over het initiatief van Wicky van der Meijs, de stille tocht van zaterdag 1 juni die de slachtoffers van onbekende moordenaars gedenkt.

Meer nieuws uit Achtergrond

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.