Premium

Column Chris Aalberts: Wie veroorzaakte de breuk?

Column Chris Aalberts: Wie veroorzaakte de breuk?

Hoeveel Forum voor Democratie-stemmers zouden nog steeds tevreden zijn met hun keuze?

FvD werd nipt de grootste partij in Noord-Holland en mocht de informateur aanwijzen. Dat werd Hans Smits, de president-commissaris van KLM.

Hij deed zijn werk snel: er is geen coalitie te maken met FvD, meldde hij al na een paar dagen. Toen kwam er een heleboel gedoe en gekrakeel, maar eigenlijk staat de conclusie van Smits nog steeds als een huis: met FvD kan niet worden bestuurd.

FvD-stemmers hadden dat tijdens de campagne niet door, maar ze hadden dit wel kunnen weten. Met welke partijen zou FvD een coalitie moeten vormen?

Er is maar één partij die echt in aanmerking komt: de VVD, omdat die in ieder geval rechts is en het in grote lijnen eens is met de FvD-standpunten over infrastructuur, belastingen, ondernemerschap, landbouw en milieu. FvD is hooguit het extremere broertje van de VVD. Het weerhield FvD er niet van wekenlang alleen op de VVD in te hakken.

En dus gebeurde deze week wat iedereen had kunnen voorspellen: FvD begon na de breuk wederom naar de VVD te wijzen, die volgens FvD-kopstukken liever met GroenLinks in een ’klimaatcoalitie’ zou gaan zitten. Een raar verhaal want de VVD zei iets heel anders: de partij wil wel met FvD praten en heeft dat ook tegen Smits gezegd.

Zo konden we op televisie twee totaal tegengestelde verhalen horen. FvD-leider Johan Dessing zei achter de conclusie van Smits te staan dat er niet samengewerkt kan worden, waarna VVD’er Cees Loggen het omgekeerde beweerde.

Zo bleef de waarheid in het midden liggen, maar dit is geen ingewikkeld puzzeltje. FvD en VVD hebben samen geen meerderheid. De andere partijen wilden dus niet. Wellicht zei de VVD tijdens de formatie eveneens geen zin te hebben in FvD, maar dat is nu in ieder geval anders.

FvD moet alleen even de VVD bellen en dan kan de VVD de nieuwe formatiepoging met GroenLinks per direct stopzetten. Rara waarom is FvD niet zo happig om te bellen?

Simpel: omdat er altijd een kans blijft bestaan dat het alsnog wel lukt. Dan mogen gedeputeerden nieuwe wegen openen. Daar win je geen verkiezingen mee, want je wordt dan ook verantwoordelijk voor allerlei compromissen die je moeilijk aan je kiezers kunt uitleggen.

Schoppen tegen partijen die wel verantwoordelijkheid nemen is een stuk makkelijker. FvD kan bovendien die gedeputeerden in eigen gelederen helemaal niet vinden, anders had de partij sowieso meer kandidaten gehad. Zonder coalitiedeelname hoeft FvD niet eens te zoeken.

We hoeven dus niet lang na te denken wie deze breuk veroorzaakte. Het provinciale beleid is altijd linkser dan de VVD wenst. Met FvD erbij wordt het beleid wat rechtser. Daar zal de VVD geen bezwaar tegen hebben gehad.

Meer nieuws uit Opinie-Column

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.