Waarom kijken we zo graag naar kookshows?

Hanneke van den Berg

Dol zijn we erop. Tv-programma’s waarin ervaren chefs ons minutieus uit de doeken doen hoe we de meest ingewikkelde culinaire hoogstandjes uit onze eigen keuken kunnen toveren. Ook de talloze kookcompetities en baktalentenshows vinden gretig aftrek. Maar waarom kijken we zo graag naar geroutineerde professionals en bevlogen amateurs?

Tv-wetenschapper en docent media en cultuur Vincent Crone vond een aantal verklaringen voor de collectieve voorliefde voor kookshows. „Een simpele tv-wet is dat we graag kijken naar programma’s over dingen die we in ons dagelijks leven doen. Daarnaast geven we ontzettend veel geld uit in de supermarkt, dus zijn programma’s over voedsel heel interessant voor adverteerders.”

Reality en competitie

Net 5 zette afgelopen seizoen stevig in met My kitchen rules, Masterchef Nieuw-Zeeland, Everyday gourmet, Bake my day en Masterchef Holland. Remko van Westerloo is er als programmadirecteur van SBS verantwoordelijk voor dat de zender zo uitbundig de liefde verklaart aan het genre. „Het thema spreekt veel mensen aan. Zeker gecombineerd met elementen van reality en competitie, scoort het goed.”

Kookprogramma’s zijn van alle tijden, maar Crone merkt op dat het genre zich in korte tijd enorm heeft ontwikkeld. „Je leert de koks steeds beter kennen, daardoor voelen we ons verbonden met chefs als Jamie Oliver en Rudolph van Veen. De shows draaien meer dan ooit om de esthetiek van voedsel. Zonder dat je kunt ruiken of proeven, loopt het water je in de mond.”

Lekker krokantje

De wetenschapper signaleert dat door het succes van kook-en-baktelevisie zelfs ons dagelijks taalgebruik verandert. „Ik hoor tegenwoordig praten over ’een zoetje naast een zuurtje’ of over ’een lekker krokantje’.”

Omroep Max-baas Jan Slagter sprak vorige zomer bij de start van Heel Holland Bakt de wens uit het hele land aan het bakken te krijgen. Nadat de afvalrace met amateur-patissiers wekelijks meer dan een miljoen kijkers trok, kan hij zeggen dat die missie is geslaagd. „Ik had verwacht dat het zou aanslaan, maar zo’n groot succes zag ik niet aankomen. Het programma bleek iedereen aan te spreken, van opa’s tot kleinkinderen.”

De wens mensen thuis te inspireren, is wat tv-kok Rudolph van Veen drijft. Hij is een van de gezichten op de succesvolle digitale zender 24Kitchen.

Leren koken

„Ik vraag me bij alles af: wat hebben mensen hieraan? Ik wil ze leren koken. De zender is ontstaan uit de behoefte een plek te creëren waar rust en ruimte is om elke stap in het proces te laten zien.” Behalve dat we onze keukenskills willen verbeteren, heeft de bevlogen tv-kok nog een antwoord op de vraag waarom kijken naar koken in is. „Mensen zien graag lekkere gerechten, ook al kunnen ze die niet ruiken of proeven. Het doet een beroep op de fantasie. Net als met romantische films. We zwijmelen allemaal weg bij die ultieme kus, ook al krijgen we die niet zelf.”

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.