’Keuzes maken is altijd lastig’

Anneke Blok.Foto Govert de Roos

Hanneke van den Berg

Elke avond opnieuw heftige emoties oproepen als je op het toneel staat, kan een hele opgave zijn voor een acteur of actrice. Toch ziet Anneke Blok niet op tegen haar rol in ’God van de slachting’, een stuk waarin twee echtparen als geciviliseerde mensen beginnen en elkaar compleet de tent uitvechten aan het eind van de avond.

,,Dat komt omdat dit toneelstuk niet alleen een pijnlijke kant heeft, maar ook een humoristische. Dat houdt de zaak in evenwicht.’’

Twee jaar geleden werd het toneelstuk ’God van de slachting’, van Yasmina Reza al eens verfilmd, met Jodie Foster, John C. Reilly, Kate Winslet en Christoph Waltz in de hoofdrollen. Het echtpaar dat in de film vertolkt werd door Winslet en Waltz wordt nu gespeeld door Anneke Blok en Huub Stapel. Het andere echtpaar wordt gespeeld door Johanna ter Steege en Paul R. Kooij.

Grappig

,,Ik had die film gezien en dacht toen meteen: hé, dat lijkt me leuk om op toneel te spelen. Ik ging ermee naar een onafhankelijk gezelschap, maar die vonden het niet echt wat voor hen. Een tijd later kwam ik Huub Stapel tegen en die vroeg mij of ik zijn vrouw wilde spelen in ’Carnage’, ofwel ’God van de slachting’. Toen zei ik meteen: ’dat is ook grappig. Die weg ben ik ook al eens ingeslagen. Een bijzonder toeval was dat.’’

Het gezelschap NT Gent speelde dit stuk al eens heel succesvol, maar dat was een kleine zaalproductie. Anneke Blok staat er tot maart volgend jaar mee in de grote zalen.

,,Toen ik de speeldata in mijn agenda noteerde, benam het me wel even de adem. Bijna een half jaar lang vier à vijf avonden weer op de planken staan. Maar deze rol heeft zoveel lagen, kent zo’n sterke ontwikkeling, dat het niet moeilijk zal zijn om hem elke avond weer met plezier te spelen. De personen die we spelen, komen alle vier anders binnen dan we het toneel verlaten. Dat maakt het ook zo interessant.’’

,,Als ik iets aangeboden krijg, is het voor mij wel van belang wie mijn tegenspelers zijn, maar ik heb nog nooit een tegenspeler gehad waar ik niets mee kon, dus wat dat betreft heb ik altijd wel geluk gehad. Ook bij films heb ik dat gevoel nooit gehad.’’

Sterker nog, haar rollen in films hebben haar al twee Gouden Kalveren opgeleverd, waaronder die voor beste actrice in ’Tiramisu’. Een film die op haar eigen woonboot werd opgenomen.

Tot nu toe heeft Anneke Blok vrijwel aan één stuk door gewerkt. Al ruim 25 jaar staat ze op het toneel of op de set. Heeft ze al eens spijt gehad van een keuze die ze in het verleden heeft gemaakt? ,,Nee, eigenlijk nog nooit. De eerste 20 jaar van mijn carrière zat ik natuurlijk bij een vast gezelschap (De Trust, later De Theatercompagnie) en toen dat geen subsidie meer kreeg en we ermee stopten, ben ik gaan freelancen. Tot nu toe heb ik een gelukkige hand gehad bij het kiezen. Ofschoon..Eén keer had ik wat aanbiedingen gehad, maar die zinden me allemaal niet zo en toen had ik opeens niks. Toen dacht ik wel even: oh god, wat nu? Maar toen kwam er weer wat film tussendoor, ook in België, wat ik niet had kunnen doen als ik ’s avonds in Nederland op het toneel had gestaan. Dus dat kwam allemaal wel weer goed. Maar ik dacht toen wel: misschien moet ik volgende keer eerst even dat gesprek met de regisseur aangaan voordat ik nee zeg, wat beter bekijken wat hij eigenlijk wil met die rol. Bij elk stuk dat je speelt solliciteer je toch weer voor een volgende keer. Ze zien je op toneel en kunnen dan denken: Oh, zij kan die of die rol wel spelen in mijn volgende productie. Het is dus wel zaak dat je aan het werk blijft.’’

Ervaring

,,Ik ben heel blij dat ik pas gaan freelancen als actrice toen ik al zoveel ervaring had. Toen ik niet meer bij een vast gezelschap zat, had ik natuurlijk al heel wat stukken gespeeld en wist men in het vak ook wel wat ik kon. Als je net van de Toneelschool komt, is het veel moeilijker om jezelf in de markt te zetten. Waar ik wel aan moest wennen toen ik weg was bij De Theatercompagnie, is dat ik keuzes moest maken. Waar speel ik wel in, waar niet in? Als je bij een gezelschap zit, worden die keuzes voor je gemaakt. Dat is een luxe.’’

Behalve de twee Gouden Kalveren heeft ze ook een Theo d’Or op zak, de hoogste toneelprijs voor een actrice, voor haar rol in ’De presidentes’. Doen die prijzen haar veel? ,,Nou, die Theo d’Or voelde wel wat ongemakkelijk. We speelden dat stuk met zijn drieën en ik kreeg die Theo d’Or, terwijl het toch echt drie gelijkwaardige rollen waren. Ik bedoel, eentje gooide hem op en ik kopte hem in. Was ik dan beter dan die ander? Dat was best raar. Het is natuurlijk heel smaakgebonden. Wie zit er in de jury? Maar je moet je eigen kunnen nooit afmeten aan de prijzen die je wint. Daar doe je jezelf dan tekort mee.’’

Liefde

Film of toneel. Is de liefde voor het ene groter dan voor het andere? ,,Het is erg prettig als je dat kan afwisselen. De interactie met het publiek als je op toneel staat is geweldig, dat maakt ook dat het elke avond anders is. Ze reageren, je kunt ze niet ontkennen. Als je voorafgaand aan de voorstelling in de coulissen staat, kun je aan het publiek vaak al horen wat voor avond het zal worden, of ze onrustig zijn, vrolijk of afwachtend. Maar film is ook erg leuk om te doen. Als je me het mes op de keel zou zetten, zou ik zeggen ’toneel’. Maar liever kies ik niet.’’

Kader:

Anneke Blok in het kort

Anneke Blok (Rheden, 1959) studeerde aan de Academie voor Expressie in Kampen en aan de Toneelschool in Arnhem (samen met Paul. R. Kooij en Johanna ter Steege, met wie ze nu op het toneel staat). Vervolgens verbond ze zich aan De Trust, waar ze ruim 20 jaar aan verbonden bleef. Naast toneel speelt ze ook vaak in films, waaronder ’Alles is liefde’, ’Het paard van Sinterklaas’, ’Oorlogswinter’ en ’Tiramisu’. Vanaf 12 december is ze te zien in ’Soof’. Met ’God van de slachting’ toert ze tot maart 2014 door het land. De première is zondag in Haarlem.

Speellijst ’God van de slachting’, zie: www.senf.nl

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.