Philharmonie: ’Regels frustreren integratie vluchtelingen’

Bloemetjes en andere welkomst-groeten bereiken veel Haarlemmers, alleen vluchtelingen die hier net zijn worden vrijwel niet bereikt.© UNITED PHOTOS/TOUSSAINT KLUITERS

Max Sipkes
Haarlem

'Welkom hier', is de boodschap die meer dan vijfhonderd mensen uitdragen op de gelijknamige manifestatie. In de Philharmonie krioelen ze zaterdagmiddag door elkaar. Aan de huidskleuren te zien komen de mensen oorspronkelijk van her en der. Afgaand op de taal die ze spreken verblijven veruit de meesten al heel wat langer in Nederland.

Elke stad in Nederland probeert de multiculturele samenleving beter vorm te geven. De toestroom van vluchtelingen, een jaar of twee geleden, gaf er een flinke impuls aan. De stichting Justice and Peace organiseert landelijk bijeenkomsten om vluchtelingen te assisteren bij hun integratie. Maar asielzoekers die hier net zijn aangekomen komen er nauwelijks.

,,Dat is de grootste moeilijkheid", erkent directeur Sebastiaan van der Zwaan van Justice and Peace. ,,Wie nog maar kort in Nederland verblijft heeft veel meer aan zijn hoofd, zoals zorg voor huisvesting, de kinderen, opleiding en geld.’’

Aan een forumdiscussie doen goed Nederlands sprekend mensen mee. Geen wonder: wie de taal niet machtig is heeft er weinig aan. Gespreksleider Frénk van der Linden polst de aanwezigen naar knelpunten bij de integratie. Die zijn er, zo blijkt. Een man vertelt hoe hij een Roemeense straatkrantverkoper hielp bij het vinden van huisvesting. Ze liepen tegen veel regels aan. Een anti-kraak-woning ging niet door omdat daarvoor een arbeidscontract nodig is. Maanden leefde hij in zijn auto om uiteindelijk naar het land van herkomst terug te reizen.

Het integratieproces 'knarst en knerpt', valt te horen. Het zijn vooral de 'regels' die zowel hulpverleners als hulpvragers ontmoedigen. Zo moeten nieuwkomers taalcursussen volgen. Als ze die niet binnen drie jaar succesvol afronden moeten ze de lening die ze ervoor krijgen terugbetalen. De kwaliteit van die cursussen wisselt enorm. Waar nog bijkomt dat de overheid gerust andere verplichte bijeenkomsten organiseert op tijdstippen van de taallessen.

Het Haarlemse Midden- en Kleinbedrijf ziet graag meer variatie in het personeelsbestand, zegt voorzitter Faridah Azimullah. Maar ook zij weet dat het ondernemers met regels en bureaucratie niet makkelijk wordt gemaakt. ,,Daar zijn ondernemers niet op ingesteld, die willen daadkracht zien."

Mensen zoeken van nature vooral gelijk gestemden op. ,,Wie heeft anders gestemden in zijn mobiel”, vraagt Ranfar Kouwijzer van Stem in de Stad. Burgemeester Wienen heeft sinds kort via de dochter van zijn vriendin kennis aan een Hindoestaan zodat er bij hem thuis soms geen varkensvlees wordt geserveerd. Meer beleidsmatig vindt Wienen dat gemeenten een actievere rol moeten spelen bij de taallessen, al zegt hij niet hoe.

Integratie gaat niet vanzelf. ,,Wij moeten zelf initiatief nemen om met nieuwkomers in gesprek te komen", zegt Kouwijzer. Van der Linden gaat dat doen; hij gaat een film maken over het verhaal achter zijn kapper, slager, schoonmaakster en anderen.

Er wordt ook gezongen. Maandelijks oefenen vluchtelingen succesvol Nederlands door in het Patronaat met elkaar te zingen. Liedjes als Tulpen in Amsterdam klinken in de Philharmonie accentloos.

Meer nieuws uit Haarlem

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.