Ramadancocktail

Ad Heesbeen

Het is laat in de ochtend. De laatste momenten van de ramadan naderen. Het klokkenluiden van de negentiende-eeuwse kerk die op een steenworp afstand van mijn huis staat, maakt me wakker.

Mijn zoon van 2 jaar blijkt het klokgelui op mijn smartphone af te spelen. Afgelopen zondag heb ik vanaf mijn balkon op de achtste verdieping het geluid opgenomen. Vanaf datzelfde balkon kijk ik nu naar buiten. Ik zie alleen de snikhete zomerse zon. Ramadan en hitte, een prima combinatie om binnen te blijven. Buiten zie ik moslims noch christenen. Met ramadan leven ze thuis vreedzaam apart samen. Dat doen ze hier in Tanger al eeuwen. Deze noordelijke stad, die uitkijkt op Europa, heeft altijd al een multireligieus klimaat gehad. In de middag loop ik naar buiten om boodschappen te doen. Mijn buurman is een rasechte multiculti Tanjawi en spreekt Arabisch, Berbers, Frans en Spaans. Ik kom hem bij de lift tegen. Nu het ramadan is, zwijgt hij in alle talen. Ik mag blij zijn dat hij mij groet. Ik groet netjes ’salam’ terug. Ik betrap mezelf erop dat ik geen zin heb om de heel ’salamaleikom’ uit te spreken.

Het is vijf minuten lopen naar de markt. In Nederland heb ik geleerd dat ik de auto moet nemen. Dus stap ik in mijn Duitse wagen. Op de markt krioelt het van de mensen. Met ramadan is het hier drukker dan druk. In de mensenmenigte lopen de gemoederen snel op als gevolg van de hitte, niet eten, niet drinken en geen nicotine.

ik kijk naar een man die ruzie heeft met een oudere Marokkaan. Het zal wel om een detail gaan. Ik zie mensen die schreeuwen en schelden en anderen die de gemoederen trachten te bedaren. Een echte ramadancocktail van geluiden. Het vormt een lust voor het oor van een goede luisteraar.

Toch is dit ook de enige maand waarin je de stilte kunt horen. In het gewoonlijk drukke Tanger kun je om half acht in de avond een speld horen vallen. Tijdens het verbreken van het vasten heerst er een oorverdovende stilte. Ik haast me naar het balkon om van dat moment te genieten. Geen mensen, geen auto’s en zeker geen taxi’s op straat. Ik zie enkel wat stadsvogels.

Twee uur na het verbreken van het vasten stromen de mensen in horden naar buiten. Mannen, vrouwen en kinderen gaan naar de moskee, winkelen of zoeken een café op. Ik rijd naar een café, stammend uit het begin van de vorige eeuw, waar bekende schrijvers als Paul Bowles en Mohamed Choukri plachten te komen. Bij het parkeren komt een bal tegen de auto. Hier blijven de kinderen tot diep in de nacht voetballen, terwijl andere kleintjes onder het toeziend oog van hun moeders rond rennen, rondhuppelen en gillen. Een kabaal van jewelste.

Morgen is het Suikerfeest en dan is het gedaan met de stiltes en de stampei van de ramadan.

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.