Buitenaards IJsland

Babette Wieringa

Je hebt een prachtig land en daar ben je apetrots op. Waarom zou je de rest van de wereld daar dan geen deelgenoot van willen maken? En dat is precies wat de bevolking van IJsland doet. Vrijwilligers nemen toeristen bij de hand om hen te laten zien hoe mooi hun eiland is.

Daar gaat onze gastvrouw Margrét. In de zestig en zoals het een stewardess betaamt, keurig gekapt en in de make-up. Desondanks kent zij geen enkele schroom om een helm op haar geföhnde krullen te zetten en op een quad weg te scheuren. Het regent, het is koud, het schemert, we worden gezandstraald en de modder spettert om onze oren.

Ik hobbel achter Margrét aan, de duisternis in. Wat ik daarna zie, staat vanaf dat moment bovenaan mijn lijst van meest bijzondere natuurlandschappen. Omgeven door eindeloze, desolate zwarte lavavlaktes waan je je op de maan. Het is dat we de ruwe zee horen en er midden in het grauwe landschap een vliegtuigwrak opdoemt. „Deze Amerikaanse DC9 is in 1973 neergestort en nooit weggehaald”, roept Margrét boven de wind uit. Hoewel er geen weg naartoe loopt, trekt het wrak veel toeristen. Zij komen te voet of, net als wij, met een quad.

Adembenemend

Mijn ’gids’ heeft zich duidelijk tot doel gesteld mij te enthousiasmeren over haar eiland. Veel moeite kost dat niet, want we vallen van de ene verbazing in de andere. Geisers, gletsjers, vulkanen, zee en waanzinnige lavavlaktes maken dit eiland adembenemend.

Zo overnachten we in hotel Stracta in Hella dat midden in een prachtig verlaten landschap ligt en vooral wordt bezocht door toeristen die het noorderlicht willen zien. Ik ben een van hen en maak daarom graag gebruik van de hotelservice om je ’s nachts wakker te laten bellen wanneer het zich manifesteert. Helaas word ik gewekt door mijn eigen wekker die aangeeft dat het alweer ochtend is. Het noorderlicht laat zich lang niet altijd zien.

Een nieuwe dag vol avontuur wacht. Ook Margrét heeft er zin in. Zij is in het dagelijks leven purser bij Icelandair en stak direct haar vinger op toen die luchtvaartmaatschappij een ’buddyservice’ startte. Dat is een initiatief waarbij het personeel op vrijwillige basis toeristen wegwijs maakt op IJsland en hen met de natuur en cultuur laat kennismaken. Zo hebben al heel wat toeristen met behulp van een buddy het eiland verkend of er hun vrijgezellenfeest, verjaardag of huwelijksreis op IJslandse wijze gevierd.

Donker

Margrét vertelt honderduit tijdens onze roadtrip richting zuiden. Hoewel het slecht weer is en het overwegend schemert, kunnen we ons voorstellen hoe het in zomer moet zijn wanneer het amper donker wordt. „Dat heeft voordelen”, zegt Margrét. „We zijn productiever, halen meer uit een dag. Mijn man en ik zijn soms al om half zes ’s ochtends op de golfbaan, die ’s zomers de klok rond open is.”

We zijn onderweg naar de vulkaan onder de gletsjer Eyjafjallajökull die wereldberoemd werd toen de aswolk in 2010 het internationale vliegverkeer plat legde. Ook voor de lokale bevolking was de uitbarsting een drama, maar inmiddels is het gebied een bezienswaardigheid. Vanwege het slechte weer kunnen we niet in de omgeving van de vulkaan wandelen, noch met een helikopter het landschap van bovenaf aanschouwen.

Pal onder de gletsjer ligt de boerderij van boer Olafur en zijn gezin. Hoewel hij zich altijd bewust was van de gevaren, dacht hij nooit dat het zover zou komen. In het bij gelegen museum worden filmbeelden vertoond die werden gemaakt toen de hemel pikzwart kleurde en de modderstromen door het smeltende ijs van de gletsjer steeds dichter bij de boerderij, gezinsleden en vee kwamen. Het acute gevaar grijpt je naar de keel en maakt overduidelijk hoe kwetsbaar natuurgeweld de mens maakt.

IJsland kent in totaal 140 vulkanen waarvan er dertig actief zijn. Hoewel er met regelmaat vulkaanuitbarstingen zijn laten de IJslanders zich daardoor niet weerhouden van buitenactiviteiten. Er wordt veel gewandeld op de gletsjers, rond de vulkanen en over de uitgestrekte vlaktes, ze duiken graag, vissen en bedrijven andere outdoorsporten.

Geisers

Op een deel van ons bezoek aan IJsland worden we door Unnur, een collega van Margrét, op sleeptouw genomen. Zij kiest ervoor met ons Geysir te bezoeken, het natuurgebied dat vlakbij de watervallen Gullfoss ligt en waar nog altijd spuitende geisers te zien zijn. De geiser Strokkur is er zo eentje; om de zeven minuten spuit hij kokend water zo’n twintig meter sissend de lucht in.

Hoewel bijzonder om te zien, ben ik meer onder de indruk van het nabijgelegen thermale bad. Overal in IJsland zijn natuurlijke warmwaterbronnen te vinden, soms privébezit, maar meestal keurig onderhouden en geopend voor publiek. Blue Lagoon is de bekendste. Omdat die hordes bezoekers trekt, neemt Unnur ons mee naar Laugarvatn Fontana Bath. Geen keurig overdekte voorziening, maar gewoon in de buitenlucht, waar de stoom omhoog komt door de scheuren in de aardkorst. Na de baden, de sauna en het Turks stoombad stap je zo het ijskoude meer in om af te koelen.

Onderweg met Unnur zien we prachtige watervallen, bergen en niet te vergeten hoofdstad Reykjavik. Met de gekleurde houten gebouwen oogt het authentiek en knus. Het is zo klein dat alles op loopafstand is. Kneuterig, maar ook hip. In de hoofdstraten vind je mooie conceptstores met Scandinavische ontwerpen, maar ook leuke bars en trendy restaurants. Ook het havengebied is bruisend aan een tweede jeugd begonnen, zo ontdekken we als Unnur ons naar een van de hotspots daar laveert. Het is er afgeladen vol. Op het menu een keuze aan vis, vis, nog eens vis én lamsvlees. Vers uit zee of zo van het land geplukt waar de schapen vrij rondlopen.

In het land waar zelfs puur bronwater uit de kraan vloeit, is eigenlijk alles hier vers en gezond. Zelfs wanneer mijn gastvrouwen me meenemen naar een hamburgerrestaurant word ik aangenaam verrast door de hamburgers van vis en lamsvlees. We vieren er mijn verjaardag op IJslandse wijze. Wat alleen inhoudt dat ik word omringd door mensen die ook jarig zijn. De verjaardagstaarten met siervuur gaan af en aan en als jarige is het de bedoeling dat je een liedje aanvraagt. Het moet een IJslands liedje zijn. Bjørk dan maar, andere IJslandse musici ken ik niet. Het blijkt een schot in de roos. Juist omdat deze zangeres zelden wordt aangevraagd, is iedereen enthousiast. Ha, niet alleen jarig maar ook nog geslaagd voor het IJslandse inburgeringsexamen.

Wat & Waar

Met Icelandair kun je zonder bijbetaling een tussenstop op IJsland te maken onderweg naar Amerika. Tijdens dit verblijf van maximaal een week heb je tijdens de wintermaanden de mogelijkheid om op pad te gaan met een ’stopover buddy’ Feestje te vieren? Deze vrijwilligers regelen alles, van een bijzondere huwelijksaanzoek tot een verjaardagsfeest. Uiteraard gebeurt alles op typisch IJslandse wijze.

Meer info: www.icelandair.com

Meer nieuws uit HD

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.