We mogen blij zijn met de EU: wanneer de mens niet samenwerkt, rest niks anders dan ruziemaken | Commentaar

Vlag van de EU.
© foto AFP

De Nobelprijs voor de Vrede heeft het moeilijk. Maar al te vaak gaat de prijs naar iemand die - of iets dat - de vrede toch niet zo bevordert als gehoopt. Positieve uitzondering is de Europese Unie, zo laat de nasleep van de Brexit zien.

In 2019 ging de ’vredesprijs’ naar Abiy Ahmed, de president van Ethiopië. Hij leek een vredesduif te zijn en met goede intenties te handelen in een agressieve omgeving. Helaas ging hij na het verkrijgen van de onderscheiding op oorlogspad. Ahmed trok in 2020 met zijn leger en die van buurland Eritrea naar de opstandige regio Tigray. Burgers werden vermoord, seksueel geweld werd als oorlogswapen ingezet en vluchtelingen werden massaal naar buurland Soedan gedreven.

Nog een voorbeeld. In 2009 kreeg Obama de prijs terwijl hij, naast goed campagne voeren en fantastische speeches geven, nog niks had gepresteerd. Terugkijkend op zijn regeerperiode weten we dat hij de geschiedenisboeken niet haalt vanwege zijn vredelievendheid, maar vanwege een kenmerk waarop een mens niet op beoordeeld mag worden: zijn uiterlijk. Hij is de eerste Afro-Amerikaanse president van de Verenigde Staten. Niet de V van vrede, maar van vooruitgang.

Is de Nobelprijs van de Vrede een complete farce? Dat zeker niet. Niet lang geleden kreeg een instituut, een verbond, een prachtig voorbeeld van samenwerkende landen, de prijs: de Europese Unie. Toen de onderscheiding in 2012 werd uitgereikt, werd er schamper gereageerd. Maar in tegenstelling tot Ahmed en Obama, die na het verkrijgen van de prijs lieten zien de onderscheiding niet te verdienen (Obama kwam bekend te staan als de drone-oorlogpresident), werd het bestaansrecht van de EU sinds de uitreiking juist bevestigd - vrede door samen te werken.

’The Troubles’ in Noord-Ierland lijkt terug van weggeweest, nadat het juist de EU was die vrede in 1998 mogelijk maakte. De Brexit verscheurt het Ierse eiland opnieuw. Ook deze week bereikt ons nieuws dat eerder uit het jaar 1815 lijkt te komen dan uit 2021. Het Verenigd Koninkrijk stuurt marineschepen naar eilanden voor de kust van Frankrijk. Sommigen zien de Brexit als bewijs dat de EU niet functioneert, terwijl andersom redeneren, Brexit bewijst de noodzaak van de EU, veel logischer is.

Wanneer de mens niet samenwerkt, rest niks anders dan ruziemaken. Dat is de aard van het beestje.

Meer nieuws uit Opinie-Column

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.