Wie weet nog het verschil tussen een dominee en een pastoor? | Grote Kerk Beverwijk

De preekstoel in de Grote Kerk.

De preekstoel stamt uit 1610. Het verfijnde houtsnijwerk en vormgeving van de preekstoel, beantwoordt aan het voor die periode kenmerkende Hollandse maniërisme. Het getuigt van invloeden die men eerder bij de grote steden verwacht dan een bescheiden plattelandsstad als Beverwijk.

Laatst sprak ik een jonge vrouw van begin dertig, goede opleiding, mooie baan, die niet het verschil wist tussen een pastoor en een dominee. Dat doet me beseffen dat er in 50 a 60 jaar tijd veel is gebeurd. Was het in de jaren zestig nog gewoon dat een groot deel van de samenleving op zondagmorgen een ieder zijn eigen godshuis bezocht. Nu word ik door twintigers of dertigers wat meewarig aangekeken als ik zeg nog ter kerke te gaan. „Geloof je dat nog”, zie ik ze denken. Een geloof in God, het hiernamaals en een eeuwige ziel, wat eeuwenlang gemeengoed is geweest, lijken in enkele decennia te verdampen. Het roept de vraag op: „Waren onze voorouders zo dom of zijn wij zo slim?.”

Hoe was dat in de eerste helft van de 17e eeuw? Ook toen veranderde het wereldbeeld ingrijpend. We spreken wel van een wetenschappelijke revolutie. Toen Gaileo Galilei, Christiaan Huygens en Isaac Newton de natuurwetten aan het licht brachten bleven zij gelovigen. Zij konden niet anders dan aannemen dat er achter die natuurwetten een ontwerper moest zitten. Ook op vele andere terreinen ontstonden nieuwe inzichten en door de boekdrukkunst was informatie toegankelijker geworden voor een groter publiek.

Daarom veranderde ook de geloofsbeleving. Die was gericht geweest om door middel van symbolen en rituelen iets van dat mysterie van het geloof en het leven te ervaren. Die veranderde in die tijd in het zelf lezen van de bijbel, het onderzoeken, de uitleg en het begrijpen van de weg naar God en daarom werd de preekstoel in het midden gezet.

Volgende keer de Gouden Eeuw en wat dit voor Beverwijk betekende.

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.