LEIDEN - Het Regionaal Archief Leiden heeft zijn online krantenarchief van de afgelopen zeventig jaar afgesloten. Reden is een conflict met de stichtingen Lira en Pictoright over de auteursrechten van freelance journalisten en fotografen.

Het archief digitaliseerde afgelopen jaren de regionale kranten vanaf hun oprichting en zette ze op internet. Volgens het auteursrecht is voor publicaties jonger dan 70 jaar toestemming nodig van de betrokken journalisten en fotografen. Het probleem zit vooral bij werk van freelancers. De uitgever van deze krant bijvoorbeeld was en is eigenaar van de auteursrechten van vaste krachten. Het bedrijf kon daardoor in één keer voor al hun werk toestemming geven.

,,Lira en Pictoright hebben ons gewezen op het illegale karakter van deze wijze van publiceren’’, zegt cultuurwethouder Jan-Jaap de Haan. ,,Ze boden een regeling aan om alle mogelijke claims af te handelen en maakten duidelijk dat er hoe dan ook betaald moet worden als we de kranten online lieten staan. Doodzonde. Ik zie het als onderdeel van ons stedelijk erfgoed. En het is wonderlijk: kranten mogen wel gratis ingezien worden bij het archief op een leestafel, maar niet op het internet. En dat anno 2011.’’

Woordvoerders van Lira (journalisten) en Pictoright (beeld) zijn ook teleurgesteld. Volgens hen hebben De Haan en het Regionaal Archief het niet helemaal goed begrepen. ,,We willen juist auteursrechterlijke hulp bieden’’, zegt Hanneke Verschuur van Lira. De vrees dat er een claim komt is prematuur, stelt directeur Vincent van den Eijnde van Pictoright. ,,We willen in gesprek om een goede inschatting te kunnen maken. Zolang we daarover in gesprek zijn met archieven, dienen we doorgaans geen claim in als het materiaal online blijft staan.’’

Dat er uiteindelijk betaald moet worden, klopt volgens de twee. ,,Het kan best stedelijk erfgoed zijn, maar het is dan wel erfgoed waar mensen nog rechten op hebben’’, aldus Verschuur.

De Haan becijfert op basis van het eerste gesprek dat de regeling de gemeente jaarlijks enkele tienduizenden euro’s zou kosten. Lira en Pictoright willen dat bevestigen noch ontkennen. ,,We onderhandelen niet via de krant. Maar het gaat niet om enkele tientjes, dat lijkt me duidelijk’’, aldus Van den Eijnde.